Mới đây, đại diện Bộ GD-ĐT cho biết có thể năm 2026 sẽ giới hạn điểm cộng, trong đó có điểm từ chứng chỉ ngoại ngữ.

Việc sử dụng chứng chỉ ngoại ngữ IELTS trong Tuyển sinh Đại học trong nhiều năm qua đã gây ra nhiều ý kiến tranh luận về những mặt tích cực và bất cập của nó. Tích cực là mở ra nhiều cơ hội cho thí sinh giỏi ngoại ngữ, đồng thời trường đại học cũng tuyển chọn được người học có năng lực ngoại ngữ, nhưng bất cập ở chỗ gây bất bình đẳng trong tuyển sinh, khi thí sinh ở vùng sâu, vùng xa không có điều kiện học và thi IELTS sẽ gặp nhiều thiệt thòi.

Đặc biệt, đến năm 2025, phương thức xét tuyển này bộc lộ bất cập lớn khi đề thi tiếng Anh được đánh giá là khó, chỉ có 141 thí sinh đạt điểm 10 nhưng có đến hàng chục ngàn thí sinh có chứng chỉ IELTS sẽ đạt điểm tương tự nếu quy đổi ra điểm tiếng Anh theo bảng quy đổi của các trường ĐH (có trường quy định IELTS 6.0 - 6.5 được quy đổi thành 10 điểm).

Những chia sẻ mới đây của đại diện Bộ Giáo dục và Đào tạo về điểm cộng cho các chứng chỉ quốc tế như IELTS có khả năng giảm mạnh theo quy chế tuyển sinh đại học, cao đẳng dự kiến áp dụng từ năm 2026, đang thu hút sự quan tâm lớn của dư luận.

Đây được xem là bước đi tiếp theo của Bộ Giáo dục và Đào tạo trong việc 'siết' và 'chuẩn hóa' việc dùng chứng chỉ IELTS trong xét tuyển đại học, đã được áp dụng 10 năm qua, nhằm đảm bảo tính công bằng cho các thí sinh.

Thạc sĩ Phạm Doãn Nguyên, Phó hiệu trưởng Trường Đại học Hoa Sen (HSU), nhận định: "Chúng ta có thể thấy học IELTS giúp nâng cao khả năng tư duy phản biện, năng lực ngôn ngữ, tạo nhiều thuận lợi trong học tập và làm việc sau này. Tuy nhiên, bên cạnh những mặt tích cực đó, ưu tiên IELTS trong xét tuyển khiến học sinh quá tập trung vào ngôn ngữ mà xao nhãng các môn học khác, dẫn đến tình trạng học lệch, học tập trung vào "mẹo" để đối phó các kỳ thi IELTS".

Theo thạc sĩ Nguyên, một thí sinh giỏi IELTS đến đâu, nếu thiếu tố chất phù hợp với ngành nghề vẫn sẽ gặp khó khăn khi theo học chuyên môn ở bậc Đại học. Đặc biệt, sự bất công sẽ xảy ra đối với TS vùng sâu, vùng xa, vì những TS này dù được cộng điểm ưu tiên (cao nhất 0,75 điểm) cũng không bù đắp nổi so với mức chênh lệch mà IELTS mang lại.

Thạc sĩ Nguyễn Minh Trí, Giám đốc Chương trình ngôn ngữ Anh Trường Đại học Hoa Sen, cũng cho rằng học sinh vùng sâu, vùng xa hoặc những em có hoàn cảnh kinh tế khó khăn sẽ gặp nhiều rào cản trong việc tiếp cận với việc học và thi IELTS khi đội ngũ giảng viên có chuyên môn giảng dạy IELTS tại địa phương còn hạn chế, chi phí học và thi IELTS lại khá cao nên rất thiệt thòi.

Vì thế, tiến sĩ Nguyễn Trung Nhân, Trưởng phòng Đào tạo Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM, đưa ra quan điểm: không nên để chứng chỉ ngoại ngữ ảnh hưởng, tác động quá lớn đến tuyển sinh, gây bất công cho tThí sinh không đủ điều kiện học và thi IELTS. "Nên bỏ cộng điểm cho TS có chứng chỉ IELTS, chỉ nên sử dụng chứng chỉ này quy đổi sang điểm thi tiếng Anh, nhưng Bộ GD-ĐT nên xem xét để đưa ra khung quy đổi thống nhất, tránh mỗi trường một thang điểm quy đổi khác nhau như thời gian qua. Việc thống nhất này không hề ảnh hưởng đến mục tiêu lựa chọn thí sinh của mỗi trường", ông Nhân nói.

Ở góc độ khác, thạc sĩ Trương Thị Ngọc Bích, Giám đốc Trung tâm Thông tin - truyền thông Trường ĐH Kinh tế - Tài chính TP.HCM, nhìn nhận các trường chú trọng dùng IELTS vào xét tuyển là phù hợp với xu thế của giáo dục ĐH. "Tuy nhiên, việc các trường đánh giá cao chứng chỉ IELTS sẽ khiến thí sinh có tâm lý muốn vào một ngành nào đó chỉ cần có điểm IELTS tốt, vô tình bỏ qua kết quả các môn khác. Việc chú trọng tính công bằng trong tuyển sinh cũng phải được thực hiện trong xét tuyển, không thể để tình trạng mỗi trường có mức điểm quy đổi IELTS khác nhau. Muốn vậy cần có một quy định chung về quy đổi mức điểm IELTS", bà Bích nhận định.

Theo thạc sĩ Phạm Doãn Nguyên, Bộ GD-ĐT nên có quy định cụ thể về việc quy đổi điểm IELTS, bao gồm quy định về quy đổi điểm trần, quy đổi cụ thể với điểm thi tốt nghiệp THPT, điểm trong học bạ THPT, điểm môn tiếng Anh trong xét tuyển ĐH nhằm tạo ra sự công bằng. "Khi Bộ GD-ĐT đưa ra một khung quy đổi thống nhất sẽ đảm bảo tính công bằng, tránh việc các trường đua nhau hạ thấp hoặc nâng cao điểm chuẩn do quy đổi IELTS, giúp học sinh dễ dàng định hướng và giảm bớt căng thẳng khi làm hồ sơ đăng ký xét tuyển", thạc sĩ Nguyên đề xuất. 

Nguồn: Tổng hợp